logo-samandehi

    قوانین انجمن:
  • سرقت ادبی ممنوع
  • هر شاعر می تواند هر هفته یک شعر درج نماید. اشعار در پایان هفته توسط مدیران بررسی و تایید می گردد.
  • از ارسال تاپیک و کامنت موهن جداً خودداری نمایید و از نقد غیر تخصصی و احساسی بپرهیزید.
  • به جای درج پاسخ های کوتاهی مانند «زیبا بود» ، از گزینه ی «تشکر» استفاده نمایید.


آخرین موضوع ها: --- تبریک سال نو --- انتشار مجموعه غزل «نشسته در ته فنجان» اثر سید مهدی حسینی( مسافر) --- دعوت به همکاری در مدیریت --- آغاز فعالیت کانال تلگرام انجمن شاعران جوان --- آغاز فعالیت صفحه ی رسمی اینستگرام انجمن شاعران جوان --- ثبت اشعار اعضای انجمن در سامانه ثبت وزارت ارشاد --- جلسه حضوری کارگاه تخصصی غزلترانه --- گزارش دومین عصر شعر ۳۱ تیرماه ۹۵ --- مسابقه فیلم نامه نویسی ---

ارسال پاسخ 
 
امتیاز موضوع:
  • 3 رأی - میانگین امتیازات: 3.33
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
(4)مقدمات دستور و زبان : درس دوم - بخش دوم
۹۲/۴/۲, (۰۲:۱۰ صبح) (آخرین ویرایش در این ارسال: ۹۲/۶/۱۹ (۰۱:۱۳ عصر)، توسط طاهر تبريزی.)
ارسال: #1
(4)مقدمات دستور و زبان : درس دوم - بخش دوم
بخش دوم : پسوندها

زبان تركي يك زبان التصاقيست،باطبع پسوند دستوري در زبان تركي حرف اول و آخر را مي زند.از تغيير اشخاص تا حالات و از تغيير زمان ها تا ساختن واژه گان جديد،همه و همه با پيوند پسوندها به ريشه امكان پذير است.ريشه در زبان تركي برخلاف زبان فارسي قابل بازيافت است،به اين معني كه تك به تك اجزاء يك واژه مركب، قابل تجزيه به اجزاء اوليه مي باشند كه سرآخر به ريشه واژه مي رسيم.براي هر تغيير دستوري در جمله يا تبديل نقش در كلمه پسوندهاي مخصوصي وجود دارند.مثلاً پسوند maz ،با منفي كردن واژه،كل جمله را منفي مي كند.

Əli qaçar

علي مي دود.

Əli qaçmaz

علي نمي دود.

در همين مثال مي توان به نقش پسوند ar پي برد.(پسوند ضمير متصل سوم شخص مفرد ساز)
مي توان ديد كه پسوند maz نتنها جمله را منفي مي كند بلكه از آورده شدن پسوند ar براي حالت منفي جلوگيري كرده است.در حالي كه زمان و شخص جمله اول،در جمله دوم تغيير نكرده است بلكه تنها جمله را از حالت مثبت به منفي تغيير داده است.مي توان حدس زد كه اين پسوند علاوه بر منفي كردن واژه - در نتيجه جمله-به طور مستتر كار ضمير متصل سوم شخص مفرد ساز را نيز همزمان انجام مي دهد!
با اين تفاسير قابل پيش بينيست كه منفي سازها در تركي تنها به پسوند maz ختم نمي شود.در واقع، maz پسوندي ست كه براي منفي كردن جملات سوم شخص مفرد مي آيد.


كاربرد برخي از پسوندهاي تركي ، عمومي و كلي ست،تغييرات در شكل ظاهري آنها تنها جهت پيروي از اصل تطابق اصوات است. به عنوان مثال تركي،يك پسوند جمع ساز دارد اما به دليل آنكه دسته اصوات تركي به دو گروه ستبر و نازك تقسيم مي شود بسته به آخرين مصوت واژه اي كه قصد جمع بستن آن داريم،پسوند جمع ساز به دو صورت ظاهر مي گردد.در واقع تابع هماهنگي كوچك است.

Ol Gəldi
او آمد.
Onlar Gəldilər
آنها آمدند.

Ol Qal
او ماند.
Onlar Qallar

آنها ماندند.

پسوند مصدر ساز نيز يك نوع است كه به علت تطابق كوچك، به دو صورت ظاهر ميشود.

Mək
Maq

صامت ك و ق تحت تأثير هماهنگي مصوت با صامت است كه در درس قبلي به آن پرداخت نشد.

بدين صورت اكثراً، صامت K با مصوتهاي نازك(زير) و صامت Q با مصوت هاي ستبر(بم) هماهنگ است.پس در واقع تفاوت مك و ماق تنها به علت تفاوت گروه اصوات و هماهنگي آنها با خود و با صامت هاست.

Gəlmək

Qalmaq



برخي از پسوندها ممكن است تابع تطابق بزرگ باشند بدين ترتيب يك شكل متعارف در 4 صورت متفاوت ظهور مي كند.
در متون نظم و نثر بايد تمامي ضماير و پسوندها بدرستي بكار گرفته شوند بدين منظور برخي از اين ضماير و پسوندهاي كليدي و مهم به شما معرفي مي گردد.

ضماير شخصي منفصل


Bən
Sən

Ol
من،تو،او

Biz

Siz

Onlar

ما،شما،آنها


ضماير اشاره اي

Bu

Ol
Bura
اين،او-آن،اينجا

Bunlar
Onlar
Ora
اينها،آنها،آنجا

ضماير شخصي متصل در صرف فعل ايمك

Bənəm

Sənsən
Oldur
Bizik
Sizsiniz
Onlardırlar

من هستم،تو هستي،او هست،ما هستيم،شما هستيد،
آنها هستند.

برخي از ضماير شخصي متصل يك شكل متعارف دارند كه بنا بر تطابق بزرگ به 4 صورت ظاهر مي شوند.مثلاً ضمير متصل سوم شخص مفرد كه در اصل يك نوع است به 4 صورت زير ظاهر مي شود:


dir,dır,dur,dür

Ol yaralıdır
Ol yorğundur

Ol inəkdir
Ol tülküdür


او زخمي است.
او خسته است.
او(آن) گاو(ماده) است.
او(آن) روباه است.

اكثريت، در تطابق و ساماندهي مصوتهاي اين پسوندها مشكل اساسي دارند اما از يك شاعر يا نويسنده هرگز نبايد چنين خطايي سر زند!



اگرچه پيوندي بودن و كوتاه واك بودن زبان تركي در سرايش شعر عروضي مشكل ساز مي شود اما تنوع و كثرت واژگان تركي و همچنين كثرت زمانهاي تركي نتنها اين نقيصه را جبران مي كند بلكه در تصوير سازي شعر ، يك نقطه منحصر بفرد در زبان شعر تركي تلقي مي شود.
به عنوان مثال زمانهاي متنوعي در زبان تركي وجود دارند كه در ساير زبانها چنين زمانهايي وجود ندارد، مثلاً آينده نزديك،آينده در گذشته و...
و يا بعضاً بار معنايي يك واژه به قدريست كه گاهاً با توصيف يك سطري در ساير زبانها نيز نمي توان مفهوم اصلي واژه را رساند.



Səcdəgah etmişdi eşq əhdi qaşın mehrabını,
Qılmadan xeyli-məlaik səcdeyi-Adəm hənuz.


اين فعل در زبان فارسي معادلي به صورت:"قبل از آنكه انجام دهند" دارد.
زمانهاي تركي از يك لحظه به بعد پيچيده و تو در تو مي شوند به عنوان مثال همان زمان گذشته در آينده چنين خصوصياتي دارد كه با اشراف كامل به اين موضوع مي توان شاهكار ادبي خلق كرد.
بيت فوق از مولانا فضولي يك نكته باريك و پيغام گويا بر هر مخاطب عاقل و نكته سنج دارد و آن اينكه؛محال است بدون تسلط حرفه اي به دستور و زبان يك زبان - ولو مادري- چنين استادانه از شيوه ها و تنوع زماني در زبان يك شعر بهره جست.هر اندازه كه علوم مختلفه به نبوغ ذاتي در آميزد، ارزش و غناي شعر بالا مي رود.براي خلق شاهكار نيازي به آفرينش جملات متكلفانه نيست بلكه مي توان با اتحاد واژگان ساده،متني بس عظيم ، سنگين و قابل تأمل خلق كرد.


پرداختن به كل پسوندهاي تركي يعني شرح كامل دستور و زبان تركي در قالب بيش از 400 درس جامع! كه اين از حوصله اين بحث خارج است لذا ما به معرفي كتب جامع بسنده مي كنيم، بايد دقت كنيد كه اين شرح خلاصه اما مفيد به تنهايي كافي نيست و صرفاً جهت پيش گفتار و ارائه كتب نقل گشته است. هر آنكه در زبان شعر تركي قصد دارد حرفي براي گفتن داشته باشد بايد به مقدمات دستور و زبان تسلط كامل داشته باشد.بدين منظور ما چند مرجع مهم به شما معرفي مي كنيم.كه برخي از آنها ضميمه پست مي شود.


يكي از معتبرترين كتب گرامر تركي آذربايجاني تأليف شده در آذربايجان ايران، به قلم دكتر جواد هيئت است.اين كتاب در دو جلد صرف و نحو تركي آذربايجاني در اختيار علاقمندان قرار داده شده است،متأسفانه نسخه الكترونيكي اين كتاب با ارزش در نت موجود نيست.دوستان مي توانند كتابي با عنوان صرف و نحو تركي(در دو جلد متفاوت) يا دستور و زبان ،گرامر تركي آذربايجاني از دكتر جواد هيئت جستجو كنند.

دومين كتاب معتبر و جامع از جناب آقاي علي.م.گؤنيلي با عنوان ِ دستور زبان تركي آذربايجاني در اختيار شما قرار مي گيرد.اين كتاب ايراد تايپي فراوان دارد و در صورت اصلاح ،نسخه بدون ايراد آن در اختيار شما قرار خواهد گرفت.
کد:
http://www.az-dili.com/inhalt2/tekmili_cap.pdf
قبل از آن مي توانيد به نسخه فشرده تر با اشتباهات تايپي بسيار كمتر رجوع كنيد:
کد:
http://adamm.persiangig.com/document/TURK%20DIL%20OYRNCISI-2.pdf
سومين كتاب،يك كتاب مختصر از دكتر فرزانه بنام مباني دستور زبان تركي آذربايجاني ست.
کد:
http://worldbook.ir/?dl_name=dastoor-zaban-turki-worldbook.ir.rar

پسورد :
کد:
www.worldbook.ir

جدول شماره 8 - شماري از پسوندهاي پركاربرد
[تصویر:  151944.cache.jpg]

نويسندگان و شاعران جوان ترك شما را نصيحت می كنم به نوشتن به زبان غنی و غالب تركی و اگر می خواهيد به زبان ديگر بنويسيد در وهله نخست اهميت را به زبان خود دهيد كه غنا و عظمت وصف ناپذيری دارد."نوايی"

کارگاه عروض شعر ترکی
مشاهده‌ی وب‌سایت کاربر یافتن تمامی ارسال‌های این کاربر
نقل قول این ارسال در یک پاسخ
۹۲/۶/۷, (۰۱:۴۸ صبح)
ارسال: #2
RE: مقدمات دستور و زبان : درس دوم - بخش دوم
مرسی بابت توضیحات
فقط سوم شخص چرا Ol نوشته میشه؟ چرا O نوشته نمیشه؟
من دیدم تو یه کتابی که حتی به الفبای عربی هم اول نوشته بودن!
یافتن تمامی ارسال‌های این کاربر
نقل قول این ارسال در یک پاسخ
۹۲/۶/۷, (۰۲:۴۳ صبح)
ارسال: #3
RE: مقدمات دستور و زبان : درس دوم - بخش دوم
(۹۲/۶/۷ (۰۱:۴۸ صبح))Yapraq نوشته شده توسط:  مرسی بابت توضیحات
فقط سوم شخص چرا Ol نوشته میشه؟ چرا O نوشته نمیشه؟
من دیدم تو یه کتابی که حتی به الفبای عربی هم اول نوشته بودن!

خوب چرا نداره ديگه،
مثل اين ميمونه كه بگيم چرا به دوم شخص مفرد "سن" ميگن و "شن" نميگن!
بالاخره "سن" ميگن.

ضمير باستاني سوم شخص مفرد و ضمير اشاره اي، Şol هست كه به مرور زمان به Ol تبديل شده و الان تو محاوره به هردوش O ميگن.البته اين تغيير بيشتر از محاوره هست و تقريباً تو متون نو هم O بكار ميره.

نويسندگان و شاعران جوان ترك شما را نصيحت می كنم به نوشتن به زبان غنی و غالب تركی و اگر می خواهيد به زبان ديگر بنويسيد در وهله نخست اهميت را به زبان خود دهيد كه غنا و عظمت وصف ناپذيری دارد."نوايی"

کارگاه عروض شعر ترکی
مشاهده‌ی وب‌سایت کاربر یافتن تمامی ارسال‌های این کاربر
نقل قول این ارسال در یک پاسخ
۹۳/۶/۳۱, (۰۳:۳۰ صبح)
ارسال: #4
RE: (4)مقدمات دستور و زبان : درس دوم - بخش دوم
سلام
(ali qacmaz
علی گاچماز)
میشه علی نخواهد دوید
(Ali gacmr
علی گاچمئر)
میشه علی نمی دود
شاید من اشتباه میکنم لطفا بیشتر توضیح دهید ممنون

یعقوب هم کلبه اش را ترک کرد
کجا مانده ای یوسفم...
یافتن تمامی ارسال‌های این کاربر
نقل قول این ارسال در یک پاسخ
ارسال پاسخ 


پرش به انجمن:


کاربرانِ درحال بازدید از این موضوع: 1 مهمان

در گوگل محبوب کنید :